Recente taalcolumns

Update By: Henk
Date: juli 29, 2020

Over het ontstaan van het Friese woord ‘skûlk’ voor theedoek, vaatdoek. [Klik hier.]

Over onduidelijke juridische berichtgeving in de Trouw. [Klik hier.]

Taalcolumn: Zou je graag op willen letten?

Update By: Henk
Date: juli 25, 2020

Op de Facebookgroep Leraar Nederlands schreef een paar dagen geleden iemand:

Ik hoor steeds vaker zinnen als: ‘Zou je graag op willen letten?’ en ‘Zou je graag een persoonlijk berichtje willen sturen?’ Het woordje graag lijkt me daar niet op z’n plek. Of is dit een normale zinsconstructie die ik niet ken? Waar komt het vandaan? Een bepaald dialect/bepaalde streektaal?

Ik kende de constructie niet en voor mij is ze ook niet welgevormd, maar het fascineert me uiteraard wel dat ze voorkomt.

[Klik hier om de hele column te lezen op Neerlandistiek.nl.]

Taalcolumn: Welke uitgang geven we Duitse bijvoeglijke naamwoorden in het Nederlands?

Update By: Henk
Date: juli 23, 2020

“We weten dat mensen niet onsystematisch van de ene taal naar de andere wisselen en we weten dat we meer van de grammatica van een taal behouden naarmate die taal meer lijkt op de taal waarin we het geleende stukje opnemen. Maar heel veel details weten we nog niet. Daarom heb ik een mini-mini-mini-onderzoekje uitgevoerd.”

[Klik hier om de hele column te lezen op Neerlandistiek.nl.]

Taalcolumn: ‘vormen’ en ‘betekenen’ als koppelwerkwoorden

Update By: Henk
Date: juli 22, 2020

Doorgaans is het redelijk duidelijk of een werkwoord deel uitmaakt van een werkwoordelijk of van een naamwoordelijk gezegde, maar dat geldt niet altijd. Neem de volgende voorbeelden van internet:

  • Deze lege gebouwen betekenen een verspilling van ruimte.
  • De acties van de boeren vormen een gevaar voor het demonstratierecht.

[Klik hier om de hele column te lezen op Neerlandistiek.nl.]

Taalcolumn: ‘Morgen wordt onweer verwacht’

Update By: Henk
Date: juli 20, 2020

“Morgen wordt onweer verwacht.”

Betekent die zin nou dat het morgen waarschijnlijk gaat onweren? Of dat er morgen wordt verwacht dat het bijvoorbeeld overmorgen gaat onweren? In een column op Neerlandistiek.nl leg ik uit dat het allebei kan en waarom de tweede betekenis in veel gevallen alleen theoretisch mogelijk is.

[Klik hier om het stuk te lezen.]

Column over ‘joun’ bij Oog TV

Update By: Henk
Date: juli 19, 2020

Ik geloof niet dat m’n taalschrijfsels ooit eerder aandacht hebben gekregen van de Groningse media, het is elk geval lang niet gebeurd. Het stukje dat Oog TV heeft gewijd aan m’n column op Neerlandistiek.nl over ‘joun’ is daarom toch een soort primeur:

[Hier klikken voor het stukje op de site van Oog TV.]

Taalcolumn: Joun fiets

Update By: Henk
Date: juli 18, 2020

In delen van het Nederlandse taalgebied wordt joun als bezittelijk voornaamwoord van de tweede persoon enkelvoud gebruikt. Het heeft een paar opvallende eigenschappen. Voor Neerlandistiek.nl heb ik er een stukje over geschreven.

[Klik hier om de column te lezen.]

Midslands en Amelands tussen Fries en Nederlands

Update By: Henk
Date: juli 15, 2020

Zijn de dialecten van Midsland en Ameland Fries, Nederlands of mengdialecten? Dat hangt ervan af hoe je die begrippen definieert. In een online-lezing noemde Marc van Oostendorp ze op basis van een vergelijking met het huidige Fries en Nederlands mengdialecten. Reitze Jonkman en ik reageren in een stuk op Neerlandistiek.nl op die categorisering. Wij kijken niet alleen naar het huidige Nederlands en Fries, maar ook naar historische dialecten en naar de geschiedenis van de eilanden – en concluderen dat het Midslands en Amelands net als de stadsdialecten in Friesland volgens onze lijn van redeneren als ‘Hollands’ gecategoriseerd moet worden.

[Klik hier om ons stuk te lezen.]

Column: Het Bokwerters als protesttaal

Update By: Henk
Date: juli 3, 2020

Op Facebook en in de Friese media kom je af en toe ironische stukjes in een wat merkwaardig soort Nederlands tegen. Die gaan terug op de taal van het fictieve dorp Bokwerd. Voor Neerlandistiek.nl heb ik er een column over geschreven.

[Klik hier om de column te lezen.]

Taalsnipel: Fertutearz(g)je en reiz(g)je

Update By: Henk
Date: juni 26, 2020

In skoft lyn brûkte ik yn in artikeltsje in sitaat út in folksferhaal, optekene troch Ype Poortinga. Yn dat sitaat kaam it wurd ‘fertutearzgje’ foar. Dêr reagearre ien op: moast it net ‘fertutearzje’ wêze?

[Hjir klikke foar de folsleine snipel op DeMoanne.nl.]